Cari Oran

Cari oran, bir şirketin "elindeki parayla önündeki faturaları rahat ödeyebilir mi?" sorusuna verilen sayısal cevaptır. Bilanço okurken en sık karşına çıkacak oranlardan biridir, çünkü hesaplaması basittir ve söylediği şey son derece pratiktir.

Formül

Cari Oran = Dönen Varlıklar / Kısa Vadeli Yükümlülükler

• Dönen varlıklar: bir yıl içinde nakde çevrilmesi beklenen her şey — kasa, banka, alacaklar, stoklar.
• Kısa vadeli yükümlülükler: bir yıl içinde ödenmesi gereken borçlar — tedarikçi borçları, kısa vadeli krediler, vergi borçları.

Nasıl okunur?

Cari oranın 1'in üzerinde olması, şirketin dönen varlıklarının kısa vadeli borçlarını karşılamaya yettiği anlamına gelir. 1'in altında olması ise şirketin, önümüzdeki bir yıl içinde elindeki hızlı nakde çevrilebilir varlıklarla borçlarını tam karşılayamayacağı anlamına gelebilir — bu her zaman alarm demek değildir, ama dikkat gerektirir.

Çok yüksek bir cari oran (örneğin 4-5 ve üzeri) da tek başına iyi haber sayılmaz; şirketin nakdini ya da stoklarını verimli kullanmadığının, yani parayı atıl bıraktığının işareti olabilir.

Sektöre göre değişir

"İyi" bir cari oran, sektörden sektöre değişir. Stok devir hızı yüksek bir perakende şirketiyle, uzun üretim döngüsü olan bir sanayi şirketinin "normal" cari oranları aynı değildir. Cari oranı tek başına değil, aynı sektördeki benzer şirketlerle karşılaştırarak okumak daha anlamlıdır.

Cari oranın sınırları

Cari oran, dönen varlıkların ne kadar hızlı nakde çevrilebileceğini ayırt etmez. Stoklarını satmakta zorlanan bir şirketle, alacaklarını hızlıca tahsil eden bir şirket aynı cari orana sahip olabilir ama likidite durumları çok farklıdır. Bu yüzden cari oranı, asit-test oranı (quick ratio) gibi daha sıkı ölçütlerle birlikte değerlendirmek yaygın bir pratiktir.

Tek başına bir bilanço sağlığı göstergesi olan cari oran, F/K oranı ve ROE gibi kârlılık odaklı oranlarla birlikte okunduğunda daha bütünlüklü bir resim verir.

Aşağıdaki hesaplayıcıyla kendi rakamlarınla cari oranı hızlıca hesaplayabilirsin.